Gepubliceerd op donderdag 20 juni 2019

EMDR therapie na een ongeval

door mr. Sander de Groot

Regelmatig zien we dat onze cliënten naast fysiek letsel ook last hebben van psychische klachten als gevolg van een ongeval. De afgelopen jaren zien we dat steeds meer cliënten EMDR therapie krijgen als ze last blijven houden van deze psychische klachten. Wanneer is deze therapie zinvol en wat wordt er gedaan tijdens deze therapie? Het leek me interessant dit eens uit te zoeken.

EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) is een therapie waarmee je traumatische ervaringen verwerkt. Dat kan een verkeersongeval of een geweldsmisdrijf zijn, maar ook voor andere ervaringen zoals pesterijen tijdens iemands jeugd. EMDR werd in 1989 ontwikkeld door de Amerikaanse psychologe Francine Shapiro. Zij merkte dat ze minder stress had van aanwezige nare gedachten en gevoelens als ze haar ogen snel heen en weer bewoog.

Dit werd het uitgangspunt van EMDR. Uit de vele studies naar de werking van EMDR blijkt de methode effectief om nare ervaringen mee te verwerken. De therapie wordt gegeven door psychotherapeuten, psychologen en psychiaters en is geschikt voor kinderen en volwassenen die ernstige traumatische gebeurtenissen hebben meegemaakt.

Waarvoor is EMDR bedoeld?
Bepaalde gebeurtenissen kunnen een ingrijpend effect hebben op je leven. De meeste mensen verwerken deze ervaringen op eigen kracht. Bij sommige mensen ontwikkelen zich psychische klachten. Vaak gaat het om zich opdringende herinneringen aan de schokkende gebeurtenis, waaronder angstwekkende beelden en nachtmerries. Als er aan bepaalde criteria wordt voldaan spreekt men van een ‘post traumatische stress-stoornis’ (PTSS).

Onze cliënten die EMDR therapie krijgen, hebben vaak een PTSS overgehouden aan een ongeval. De therapie wordt over het algemeen toegepast bij mensen met PTSS-klachten die zijn ontstaan als gevolg van één of meer beschadigende ervaringen. Daarmee worden gebeurtenissen bedoeld die dusdanige sporen hebben nagelaten in je geheugen, dat je er nu nog steeds last van hebt. Het doel van EMDR is je te helpen de herinneringen aan deze gebeurtenissen te verwerken om de klachten te verminderen of te laten verdwijnen.

Hoe ziet een EMDR-behandeling eruit?
Tijdens een behandeling zal een therapeut vragen om terug te denken aan de gebeurtenis waar het om gaat, inclusief de beelden, gedachten en gevoelens die daarbij horen. Uiteindelijk focus je op het meest nare beeld van de traumatiserende herinnering. Terwijl je dit doet leidt de EMDR therapeut je af. Bijvoorbeeld door een vingerbeweging te maken die je met je ogen moet volgen. Het kan ook zijn dat je in een koptelefoon afwisselend piepjes in je linker en rechter oor te horen krijgt.

Door telkens stil staan bij het beeld waarvoor je angstig bent en daarbij afgeleid te worden, wordt de emotionele lading aan de herinnering minder. Het wordt makkelijker om eraan terug te denken. Ook kan het zijn dat er door EMDR nieuwe inzichten ontstaan over de schokkende gebeurtenis. Het trauma kan zo een minder bedreigende betekenis krijgen.

Waarom werkt EMDR?
Het blijft bijzonder dat bovenstaande therapie zo succesvol is. Welk effect EMDR precies op de hersenen heeft, is namelijk (nog) niet bekend. Wel is uit wetenschappelijk onderzoek gebleken dat de behandeling werkt en in de meeste gevallen leidt tot verbetering.

Wij merken vaak dat psychische klachten het fysieke herstel van het tijdens het ongeval opgelopen letsel in de weg staan. In de praktijk zien wij dat veel van onze cliënten baat hebben bij EMDR ter verwerking van deze psychische klachten. Dat zorgt voor verlichting en bevordert het fysieke herstel van het tijdens het ongeval opgelopen letsel.

Geschreven door