Gepubliceerd op donderdag 13 oktober 2016

Sportletsel: wie vergoedt de schade?

door mr. Ellis Verhoeven


Een voetbalwedstrijd tussen twee rivaliserende verenigingen in de Alblasserwaard loopt aan het einde van de wedstrijd uit op een vechtpartij. Een speler van de thuisclub, gefrustreerd door een tegendoelpunt in de laatste minuut, slaat een tegenspeler in het gezicht. Die tegenspeler laat dat niet op zich zitten en slaat terug. Hij raakt daarbij het linkeroor van zijn opponent, die direct daarna alleen nog maar een hoog piepgeluid in dat oor hoort. Bij onderzoek in het ziekenhuis blijkt er sprake te zijn van een gescheurd trommelvlies, met als gevolg blijvende doofheid aan het linkeroor.

ls_nb_okt16-img2-wide

Overtredingen tijdens een voetbalwedstrijd lijken bij het spel te horen. Als daardoor letsel ontstaat, kan de overtreder niet automatisch met succes aansprakelijk gesteld worden. Er is in zo’n geval sprake van een sport- en spelsituatie, waarin de voetballers van elkaar kunnen verwachten dat regels worden overtreden. In sommige gevallen gaat de overtreding echter verder dan wat de medespelers mogen verwachten. Bij een vechtpartij tussen spelers op het voetbalveld is sprake van een gedraging die men niet hoeft te verwachten. Als daardoor letsel ontstaat, is het mogelijk om degene die dat letsel heeft toegebracht aansprakelijk te stellen voor de daaruit voortvloeiende schade.

De vraag die zich vervolgens voordoet is wie die schade gaat dragen. Bij ernstig letsel en bijbehorende hoge schade is het voor een particuliere veroorzaker vaak niet haalbaar om die schade te vergoeden. Het ligt dan voor de hand dat die persoon een beroep doet op zijn aansprakelijkheidsverzekering voor particulieren, de AVP. Die AVP kan dan jegens de verzekerde met het verweer komen dat deze opzettelijk heeft gehandeld. In dat geval kan de verzekeraar zich beroepen op de opzetclausule. Volgens deze voorwaarde in de verzekeringspolis is schade die is veroorzaakt door opzettelijk handelen van de verzekerde van dekking uitgesloten. Feitelijk zou in dat geval de benadeelde niets anders resten dan de schade te verhalen op de veroorzaker. Als die persoon echter niet in staat is de schade te vergoeden, blijft de benadeelde alsnog zelf met de schade zitten.

De vraag is of de verzekeraar terecht een beroep doet op de opzetclausule. Deze clausule is jaren geleden aangepast omdat men wilde voorkomen dat crimineel gedrag waar schade uit voortvloeit onder de dekking valt. Er is sindsdien geen dekking meer voor schade in verband met opzettelijk en tegen een persoon of zaak gericht wederrechtelijk handelen of nalaten. De opzet is gekoppeld aan de gedraging en niet aan het gevolg van die gedraging. Er kan dus eerder een beroep worden gedaan op die clausule. Voor het aantonen van die opzet is het in elk geval niet noodzakelijk dat de tegenspeler de opzet had om letsel toe te brengen.

In een uitspraak van de Rechtbank Rotterdam van 26 juni 2013 is aangegeven dat over de interpretatie van de clausule discussie mogelijk blijft. Als voorbeeld wordt de situatie genoemd waarin de letselschade in geen verhouding staat tot de gedraging. De situatie als hierboven omschreven zou daar onder kunnen vallen. Wie verwacht dat een klap in het gezicht leidt tot doofheid aan een oor? De Rechtbank voegt daaraan toe dat het aan de verzekeraars is om een zorgvuldige afweging te maken voordat een beroep wordt gedaan op de clausule. De omstandigheid dat in de genoemde casus de speler geprovoceerd werd en mogelijk uit zelfverdediging handelde, kan een belangrijke rol spelen. Tegelijk wordt in dezelfde uitspraak vermeld dat het de verzekeraar vrij staat om bij het aangaan van de verzekering te bepalen onder welke omstandigheden men dekking verleent.

Letselschade.com maakt regelmatig mee dat een gedupeerde zijn schade voor eigen rekening moet nemen, omdat de veroorzaker niet verzekerd is of omdat een gebeurtenis niet onder de polisvoorwaarden valt. Voor ongevallen veroorzaakt door gemotoriseerd verkeer bestaat een verplichte verzekering, waardoor dit probleem niet aan de orde is. Een verplichte aansprakelijkheidsverzekering voor particulieren (AVP) zou dit verschil grotendeels kunnen opheffen. Daarmee zou kunnen worden voorkomen dat een slachtoffer zijn schade niet vergoed krijgt als hij door een fietser wordt aangereden en dat dat wel het geval is als de tegenpartij een gemotoriseerd voertuig bestuurt. In het bovenstaande voorbeeld zou met een verplichte AVP worden voorkomen dat de voetballer zijn schade alleen vergoed krijgt als zijn tegenstander vrijwillig een AVP heeft afgesloten en er geen beroep wordt gedaan op de opzetclausule.

Geschreven door